സ്പിരിറ്റ്‌

"മദ്യപാനം ആരോഗ്യത്തിനു ഹാനികരം" എന്ന വാചകം കേള്‍ക്കാത്ത, അറിയാത്ത ഒരു മദ്യപാനിപോലും കേരളത്തിലുണ്ടാവില്ല. മേല്പറഞ്ഞ വാചകത്തിന്റെ അര്‍ത്ഥം പൂര്‍ണമായി അറിയാവുന്നവര്‍ വരെ മദ്യത്തിന് അടിമയാണ്. അമിത മദ്യപാനം എങ്ങനെയൊക്കെ മനുഷ്യരെ മോശമായി ബാധിക്കുന്നു എന്നാണ് സ്പിരിറ്റ്‌ എന്ന സിനിമയിലൂടെ സംവിധായകന്‍ ചരച്ചചെയ്യുന്ന പ്രധാന വിഷയം. സമൂഹത്തിലെ ഉയര്‍ന്ന നിലയില്‍ ജീവിക്കുന്ന രഘുനന്ദന്‍ എന്ന ബുദ്ധിമാനായ വ്യക്തിയും, താഴെക്കിടയില്‍ ജീവിക്കുന്ന പ്ലംബര്‍ മണിയന്‍ എന്ന വ്യക്തിയും മദ്യപാനത്തിനു അടിമകളാണ്. അമിത മദ്യപാനം മൂലം ഭാര്യ ഉപേക്ഷിച്ചു ജീവിതത്തില്‍ രഘുനന്ദന്‍ ഒറ്റപെടുമ്പോള്‍, മണിയന്റെ അമിത മദ്യപാനം മൂലം ഭാര്യ പങ്കജവും മകനും ദുരിതപൂര്‍ണമായ ജീവിതം അനുഭവിക്കേണ്ടി വരുന്നു. കേരളത്തിലെ ഭൂരിഭാഗം കുടുംബങ്ങളും അനുഭവിക്കുന്ന നിസ്സഹായവസ്തയാണ് ഈ സിനിമയിലൂടെ രഞ്ജിത്ത് പ്രേക്ഷകരിലേക്ക് എത്തുക്കുന്നത്. കുടുംബനാഥന്റെ മദ്യപാനം എങ്ങനെയൊക്കെയാണ് ഒരു കുടുംബത്തെ മോശമായി ബാധിക്കുന്നത് എന്നതാണ് ഇന്ത്യന്‍ റുപ്പിയ്ക്ക് ശേഷം രഞ്ജിത്ത് രചനയും സംവിധാനവും നിര്‍വഹിക്കുന്ന സ്പിരിറ്റ്‌ എന്ന സിനിമയുടെ പ്രമേയം. ആശിര്‍വാദ് സിനിമാസിന്റെ ബാനറില്‍ ആന്റണി പെരുമ്പാവൂര്‍ നിര്‍മ്മിച്ച ഈ സിനിമയില്‍ കേന്ദ്രകഥാപാത്രമായ രഘുനന്ദനെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്‌ മോഹന്‍ലാലാണ്. പ്ലംബര്‍ മണിയനായി നന്ദുവാണ് അഭിനയിക്കുന്നത്.  

ഏഴു വര്‍ഷം മുമ്പ് വിവാഹ ജീവിതം വേര്‍പെടുത്തിയ രഘുനന്ദന്‍, ഒരു വീട്ടില്‍ ഒറ്റയ്ക്കാണ് താമസിക്കുന്നത്. "ഷോ ദ സ്പിരിറ്റ്‌" എന്ന ടെലിവിഷന്‍ പരിപാടിയുടെ അവതാരകനായ രഘുനന്ദന്റെ പ്രിയ സുഹൃത്തുക്കള്‍ അയാളുടെ മുന്‍ഭാര്യ മീരയും, മീരയുടെ ഭര്‍ത്താവ് അലക്സിയുമാണ്. ഇവരെ കൂടാതെ ക്യാപ്റ്റന്‍ നമ്പ്യാരും, എഴുത്തുകാരന്‍ സമീറും, ബാറില്‍ ജോലിചെയ്യുന്ന ജോണ്‍സണും രഘുനന്ദന്റെ സുഹ്രുത്തക്കളാണ്. അമിത മദ്യപാനത്തിന്റെ ലഹരിയില്‍ ജീവിതം മുന്നോട്ടു നയിക്കുന്ന രഘുനന്ദന്റെ ജീവിതത്തില്‍ ചില സംഭവങ്ങളുണ്ടാകുന്നു. ആ സംഭവങ്ങള്‍ അയാളുടെ ചിന്താഗതിയെയും ജീവിതത്തെയും മാറ്റിമറയ്ക്കുന്നു. അങ്ങനെ, അയാള്‍ മദ്യം ഉപേക്ഷിക്കുന്നു. എന്താണ് രഘുനന്ദന്റെ ജീവിതത്തില്‍ സംഭവിച്ചത്? എന്ത് കാരണങ്ങള്‍ കൊണ്ടാണ് അയാള്‍ മദ്യം ഉപേക്ഷിച്ചത്? എന്നതാണ് ഈ സിനിമയുടെ കഥ.   

കഥ, തിരക്കഥ: ഗുഡ് 
മലയാള സിനിമയില്‍ ഇന്നോളം ആരും പരീക്ഷിക്കുവാന്‍ തയ്യാറാവാത്ത ഒരു പ്രമേയമാണ് രഞ്ജിത്ത് ഈ സിനിമയ്ക്ക് വേണ്ടി തിരഞ്ഞെടുത്തിരിക്കുന്നത്. ആ പ്രമേയത്തിലൂടെ നല്ലൊരു സന്ദേശം സമൂഹത്തിനു നല്‍ക്കുന്നു എന്നതാണ് ഈ സിനിമയുടെ സവിശേഷത. ഇത്തരത്തിലുള്ളൊരു പ്രമേയം പറയുവാന്‍ രഞ്ജിത്ത് തിരഞ്ഞെടുത്ത കഥയും കഥാപാത്രങ്ങളും സംഭാഷണങ്ങളും സാധാരണകാര്‍ക്ക് മനസ്സിലാക്കുവാന്‍ പ്രയാസമുണ്ടാകും. കാരണം, ഈ സിനിമയിലെ നായകന്‍ രഘുനന്ദന്‍ ഉയര്‍ന്ന ശ്രേണിയില്‍ ജീവിക്കുന്ന ചിന്തിക്കുന്ന സംസാരിക്കുന്നയാളാണ്. രഞ്ജിത്ത് രചന നിര്‍വഹിച്ച പ്രാഞ്ചിയേട്ടനും ഇന്ത്യന്‍ റുപ്പിയും എല്ലാത്തരം സിനിമകളും ഇഷ്ടപെടുന്ന സാധാരണകാര്‍ക്ക് വരെ മനസിലാക്കുവാന്‍ സാധിക്കുമായിരുന്നു. മദ്യപാനം വരുത്തിവെയ്ക്കുന്ന ദൂഷ്യഫലങ്ങള്‍ ചര്‍ച്ചചെയ്യുന്ന ഒരു വിഷയം, എല്ലാത്തരം പ്രേക്ഷകര്‍ക്കും ഗ്രഹിക്കുവാന്‍ സാധിച്ചില്ല എങ്കില്‍, ആ ശ്രമം പൂര്‍ണമായൊരു വിജയമാവില്ല. നല്ലൊരു പ്രമേയം തിരഞ്ഞെടുത്ത സംവിധായകന്, അതിനു അനിയോജ്യമായ ഒരു കഥ തിരഞ്ഞെടുക്കുവാന്‍ സാധിക്കാതെപോയി. എന്നിരുന്നാലും, ഈ സിനിമയിലൂടെ സംവിധായകന്‍ പ്രേക്ഷകരിലേക്ക് എത്തിക്കുവാന്‍ ആഗ്രഹിച്ച സന്ദേശം മികച്ച സംഭാഷണങ്ങള്‍ കൊണ്ടും നല്ല അഭിനയമുഹൂര്‍ത്തങ്ങള്‍ കൊണ്ടും എത്തിക്കുവാന്‍ സാധിച്ചു.
 
സംവിധാനം: ഗുഡ്
നല്ലൊരു സന്ദേശം സമൂഹത്തിനു നല്‍ക്കുക എന്നതാണ് സ്പിരിറ്റ്‌ എന്ന ഈ സിനിമ കൊണ്ടുള്ള ഉദേശം എങ്കില്‍, അതില്‍ നൂറു ശതമാനം രഞ്ജിത്ത് വിജയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഒരു സംവിധായകന്‍ എന്ന നിലയില്‍ നല്ല അഭിനേത്തക്കളെ  തിരഞ്ഞെടുക്കുകയും, കഴിവുള്ള സാങ്കേതിക വിദഗ്ദ്ധരെ ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്തതാണ് ഈ സിനിമയുടെ വിജയത്തിന് പ്രധാന കാരണം. ആസ്വാദനത്തിനുള്ള ഉപാദിയായി മാത്രം സിനിമയെ കാണുന്നവര്‍ക്ക് ഈ സിനിമ ഇഷ്ടപെടണമെന്നില്ല. പ്രേക്ഷകര്‍ക്കെല്ലാം രസിക്കുവാനുള്ള ഘടഗങ്ങള്‍ സിനിമയില്‍ ഉള്‍പെടുത്തിയാല്‍, ഈ സിനിമ ചര്‍ച്ചചെയ്യുന്ന വിഷയത്തിന്റെ ഗൌരവം ഇല്ലാതെ പോകും എന്ന് കരുതിയതുകൊണ്ടാവും രഞ്ജിത്ത് ഈ സിനിമ വേറൊരു രീതിയില്‍ സമീപിച്ചത്. കുറെ നാളുകള്‍ക്കു ശേഷം നല്ലൊരു സന്ദേശം സമൂഹത്തിനു നല്‍ക്കുന്ന ഒരു സിനിമ മലയാളത്തില്‍ ഉണ്ടാക്കിയതില്‍ രഞ്ജിത്തിനു അഭിമാനിക്കാം. അതുപോലെ തന്നെ, മോഹന്‍ലാല്‍ എന്ന നടനെ പ്രേക്ഷകര്‍ കാണുവാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്ന രീതിയിലുള്ള ഉജ്ജ്വലമായ ഒരു കഥാപാത്രം നല്‍കിയതിനും, നന്ദു, ലെന, ടിനി ടോം, ഗോവിന്ദന്കുട്ടി എന്നുവര്‍ക്കും വ്യതസ്തമായ കഥാപാത്രം നല്‍കിയതിനും രഞ്ജിത്ത് പ്രശംസ അര്‍ഹിക്കുന്നു. 
  
സാങ്കേതികം: ഗുഡ്
സ്നേഹവീടിനു ശേഷം വേണു ചായാഗ്രഹണം നിര്‍വഹിക്കുന്ന മോഹന്‍ലാല്‍ സിനിമയാണ് സ്പിരിറ്റ്‌. സിനിമയുടെ പ്രേമേയത്തിനുതകുന്ന രീതിയില്‍ ദ്രിശ്യങ്ങള്‍ ചിത്രീകരിക്കുവാന്‍ വേണുവിനു സാധിച്ചിട്ടുണ്ട്. സിനിമയുടെ രണ്ടാംപകുതിയില്‍ രഘുനന്ദന്‍ മാറ്റത്തിന്റെ പാതയിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുവാന്‍ തുടങ്ങുന്ന രംഗങ്ങള്‍ക്ക് മുമ്പ്, അയാള്‍ തമാസിക്കുന്ന വില്ലയിലൂടെ അതിരാവിലെ സൂര്യപ്രകാശം കൊള്ളുവാന്‍ വേണ്ടി നടക്കുന്ന രംഗങ്ങള്‍ മനോഹരമായി വേണു ക്യാമറയില്‍ പകര്‍ത്തിയിട്ടുണ്ട്. അതുപോലെ തന്നെ, ഒളിക്യാമറ ഉപയോഗിച്ച് പ്ലംബര്‍ മണിയന്റെ ജീവിതം ഒപ്പിയെടുത്തത് പ്രേക്ഷകര്‍ക്ക്‌ വിശ്വസനീയമായി അനുഭവപെട്ടു. വേണു പകര്‍ത്തിയ ദ്രിശ്യങ്ങള്‍ സന്നിവേശം ചെയ്തത് സന്ദീപ്‌ നന്ദകുമാറാണ്. സിനിമയുടെ പലയിടങ്ങളിലും ഇഴച്ചില്‍ അനുഭവപെട്ടു  എങ്കിലും, ദ്രിശ്യങ്ങള്‍ കൃത്യമായി സന്നിവേശം ചെയ്യുവാന്‍ സന്ദീപിന് സാധിച്ചു. റഫീക്ക് അഹമ്മദ്‌ എഴുതിയ വരികള്‍ക്ക് സംഗീതം പകര്‍ന്നത് ഷഹബാസ് അമ്മനാണ്. ഇന്ത്യന്‍ റുപ്പിയ്ക്ക് ശേഷം ഇരുവരും ഒന്നിച്ച സ്പിരിറ്റിലെ "ഈ ചില്ലയില്‍ നിന്ന്..." എന്ന ഗാനം ഹൃദ്യമായി അനുഭവപെട്ടു. അതുപോലെ തന്നെ, "മഴകൊണ്ട്‌..." എന്ന ഗാനത്തിന്റെ വരികളും സംഗീതവും മികവുറ്റതായി. സന്തോഷ്‌ രാമന്റെ കലാസംവിധാനവും, സമീറ സനീഷിന്റെ വസ്ത്രാലങ്കാരവും, രഞ്ജിത്ത് അമ്പാടിയുടെ മേയിക്കപ്പും സിനിമയുടെ കഥയ്ക്ക്‌ അനിയോജ്യമാണ്.

അഭിനയം: ഗുഡ്
"രഘുനന്ദന്‍ എന്ന കഥാപാത്രം അവതരിപ്പിക്കുവാന്‍ മലയാള സിനിമയില്‍ മോഹന്‍ലാലിനു മാത്രമേ സാധിക്കുകയുള്ളൂ" എന്ന് സംവിധായകന്‍ രഞ്ജിത്ത് പരാമര്‍ശിച്ചത് നൂറു ശതമാനം സത്യമാണെന്ന് തെളിയിക്കുന്ന രീതിയിലുള്ള പ്രകടനമാണ് പത്മശ്രീ ഭരത് മോഹന്‍ലാല്‍ ഈ സിനിമയില്‍ കാഴ്ചവെച്ചിരിക്കുന്നത്. സിനിമയുടെ ആദ്യപകുതിയില്‍ മുഴുവന്‍ സമയവും മദ്യപിച്ചും, അലസമായ ജീവിതം നയിച്ചും, ദാര്‍ഷ്ട്യവും അഹംഭാവവുമുള്ള സ്വഭാവത്തല്‍ മറ്റുള്ളവരോട് അനാവശ്യമായി പ്രകോഭിതനാവുകയും ചെയ്യുന്ന രഘുനന്ദനായി അഭിനയിക്കാതെ, യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍ ജീവിക്കുകയായിരുന്നു മോഹന്‍ലാല്‍. രണ്ടാം പകുതിയില്‍, തന്റെ തെറ്റുകളെല്ലാം തിരുത്തുകയും, മറ്റൊരു മദ്യപാനിയുടെ ജീവിതം നേരെയാക്കുവാന്‍ ശ്രമിക്കുകയും, മകനോടുള്ള സ്നേഹം പ്രകടിപ്പികുകയും ചെയുന്ന നല്ലൊരു അച്ഛനായി മാറുകയും ചെയ്യുന്ന രഘുനന്ദനെ അവതരിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് പ്രേക്ഷകര്‍ക്ക്‌ ഒരു വിസ്മയകാഴ്ച തന്നെ സമ്മാനിക്കുന്നു മോഹന്‍ലാല്‍ എന്ന മഹാനടന്‍. മറ്റൊരു എടുത്തു പറയേണ്ട, പ്രശംസിക്കേണ്ട അഭിനയം കാഴ്ചവെച്ചത് പ്ലംബര്‍ മണിയനെ അവതരിപ്പിച്ച നന്ദു ആണ്. നന്ദു എന്ന നടന്റെ അഭിനയ ജീവിതത്തിലെ ഒരു നാഴികകല്ലാണ് ഈ സിനിമയിലെ പ്ലംബര്‍ മണിയന്‍. അതുപോലെ തന്നെ, മീരയെ അവതരിപ്പിച്ച കനിഹയും, അലക്സിയെ അവതരിപ്പിച്ച ശങ്കര്‍ രാമകൃഷ്ണന്‍(ഉറുമിയുടെ തിരക്കഥകൃത്ത്), പോലീസ് വേഷത്തിലെത്തിയ ലെന, പ്ലംബര്‍ മണിയന്റെ ഭാര്യ പങ്കജമായി അഭിനയിച്ച കല്പന, കേള്‍വിശക്തിയും സംസാരശേഷിയുമില്ലത്തെ മോഹന്‍ലാലിന്‍റെ മകനായി അഭിനയിച്ച കുട്ടി, കള്ളുകുടിയനായി അഭിനയിച്ച തിലകന്‍ എന്നിവരും അവിസ്മരണീയമായ പ്രകടനമാണ് സ്പിരിറ്റ്‌ എന്ന സിനിമയില്‍ കാഴ്ചവെച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇവരെ കൂടാതെ, മധു, ഗണേഷ്‌കുമാര്‍, സിദ്ധാര്‍ത് ഭരതന്‍, ടിനി ടോം, ഗോവിന്ദന്‍കുട്ടി, വിജയ്‌ മേനോന്‍, ടി.പി.മാധവന്‍, സുരാജ് വെഞ്ഞാറമൂട്, ശ്രീരാമന്‍, ജയരാജ് വാര്യര്‍, ശശി കലിങ്ക, മാസ്റ്റര്‍ ഗണപതി, ഷാജി നടേശന്‍, ശ്രീലത നമ്പൂതിരി, ജയ മേനോന്‍ എന്നിവരും ഈ സിനിമയില്‍ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്.  
 

സിനിമയുടെ പ്ലസ്‌ പോയിന്റ്സ്:
1. പ്രമേയം
2. മോഹന്‍ലാലിന്‍റെ അഭിനയം 
3. നല്ലൊരു സന്ദേശം നല്‍ക്കുന്ന സിനിമ
4. സംഭാഷണങ്ങള്‍, സംവിധാനം
5. നന്ദു, ലെന, കനിഹ, കല്പന എന്നിവരുടെ അഭിനയം
6. ചായാഗ്രഹണം, പശ്ചാത്തല സംഗീതം

സിനിമയുടെ മൈനസ് പോയിന്റ്സ്:
1. കഥയില്‍ പ്രാധാന്യമില്ലാത്ത കുറെ കഥാപാത്രങ്ങള്
2. സാധാരണകാര്‍ക്ക് ഗ്രഹിക്കുവാന്‍ പ്രയാസമുള്ള ചില കഥാസന്ദര്‍ഭങ്ങള്‍  

സ്പിരിറ്റ്‌ റിവ്യൂ: പ്രേക്ഷകരുടെ യുക്തിയെ ചോദ്യം ചെയ്യാത്ത കഥാസന്ദര്‍ഭങ്ങളിലൂടെ വികസിക്കുന്ന രഞ്ജിത്ത്-മോഹന്‍ലാല്‍ ടീമിന്റെ സ്പിരിറ്റ്‌, കാലികപ്രസക്തിയുള്ളൊരു പ്രമേയം ചര്‍ച്ചചെയ്യുകയും അതിലൂടെ നല്ലൊരു സന്ദേശം സമൂഹത്തിനു നല്‍കുകയും ചെയുന്നു.
 
സ്പിരിറ്റ്‌ റേറ്റിംഗ്: 7.00 / 10
കഥ, തിരക്കഥ: 7 / 10 [ഗുഡ്]
സംവിധാനം: 7 / 10 [ഗുഡ്]
സാങ്കേതികം: 3.5 / 5 [ഗുഡ്]
അഭിനയം: 3.5 / 5 [ഗുഡ്]
ടോട്ടല്‍: 21 / 30 [7 / 10]
 
രചന, സംവിധാനം: രഞ്ജിത്ത്
നിര്‍മ്മാണം: ആന്റണി പെരുമ്പാവൂര്‍
ബാനര്‍: ആശിര്‍വാദ് സിനിമാസ്
ചായാഗ്രഹണം: വേണു
ചിത്രസന്നിവേശം: സന്ദീപ്‌ നന്ദകുമാര്‍
വരികള്‍: റഫീക്ക് അഹമ്മദ്‌
സംഗീതം: ഷഹബാസ് അമ്മന്‍
കലാസംവിധാനം: സന്തോഷ്‌ രാമന്‍
വസ്ത്രാലങ്കാരം: സമീറ സനീഷ്
മേയിക്കപ്: രഞ്ജിത്ത് അമ്പാടി
വിതരണം: മാക്സലാബ്